Sınav Kaygısından Başarıya

Merkezi ve çoktan seçmeli sınavlarda başarılı olan öğrenciler, sınavdan önceki süreçlerde öğrendikleri bilgiyi o esnada çok iyi kullananlardır. Başarılı olamayıp beklentisinin altında bir puan alan veya başarı sıralaması elde edemeyen öğrenciler ise var olan bilgiyi sınav anında iyi kullanamayanlardır. Sınav anındaki aşırı gerginlik ve stres, bilginin unutulmasına neden olabilir. Bu nedenle sınava hazırlananlar arasındaki en temel farklardan biri de sınav anında bilgilerinin ne kadarını kullandıklarıdır. Öyleyse sınav sonucu, her ne şekilde olursa olsun zeki veya başarısız bir insan yargısını ortaya çıkarmamalıdır. Sınavda elde edilen başarı, her şeyin başlangıcı; başarısızlık da bir mahvoluş, her şeyin sonu olarak görülmemelidir. Sınava hazırlık sürecinde önemli olan şey öğrencinin kendini değerli görerek sınavdaki başarısızlığını bir yetersizlik gibi değerlendirmemesidir.
Bütün bunlarla birlikte sınavlara hazırlanan ve sınava giren öğrencilerin kaygıları her geçen gün artmaktadır. Çünkü sınav kaygısı ve heyecanı sadece merkezî sınavlarla sınırlı değildir. Bazı kişiler için herhangi bir durum, olay ya da yazılı sınavı ciddi bir kaygı ve korkuya yol açabilir. Örneğin derste ani yapılan bir kısa sınav bile kişi için kaygı ve korkuya dönüşmektedir. Dolayısıyla öğrencinin kaygı durumu, onun ders çalışıp çalışamamasına bağlı değildir. Sınavlara ve olaylara gereğinden fazla anlam yükleyerek aşırı mükemmeliyetçilikten de kaynaklanabilir. Bazen sınav için gerekli bütün çalışmalar tamamlamasına rağmen sınavla ilgili olumsuz düşünceler kaygıyı baş edilemeyecek duruma getirmektedir.
Bu bağlamda başarıyı direkt etkileyen kaygıyla baş edebilmek için bazı stratejilerin bilinmesi ve uygulanması gerekir. Aşırı kaygı, sınav anında var olan bilginin kullanılmasına engel olabilir. Böylece aday, sınav anında zihinsel bir kilitlenmeyle karşı karşıya kalarak basit bir soruyu bile defalarca okumak zorunda kalabilir. Kısaca belirtmek gerekirse sınav kaygısıyla baş ederek ve kaygı yaratan düşüncelerden kurtularak olumsuz duygular frenlenmelidir. Sınav döneminde günlük çalışmaların engellenmemesi ve sınavda daha iyi bir başarı elde edilmesi için yerinde, zamanında, planlı ve programlı çalışılması önem arz etmektedir. Ancak şunu da gözlerden kaçırmamalıyız: Aslında sınav tek başına kaygı yaratan bir durum değildir. Bazen öğrenci, sınavı gereğinden fazla gözünde büyüterek başarılı olamama duygusuyla kaygıyı ortaya çıkartmaktadır.