Kadın Refahı ve Sosyal Hizmet

Kadın refahı, günümüzde insan hakları, toplumsal cinsiyet eşitliği, sosyal adalet ve sosyal politika ile ilişkili çok boyutlu bir alan olarak önemini giderek artırmaktadır. Ekonomik dönüşümler, göç hareketleri, dijitalleşme, iklim krizi, afetler, yaşlanma, bakım sorumlulukları ve değişen toplumsal yapılar kadınların yaşam deneyimlerini yeniden şekillendirmekte; kadın refahının daha bütüncül, disiplinler arası ve hak temelli bir yaklaşımla ele alınmasını gerekli kılmaktadır.
Kadın çalışmaları, toplumsal cinsiyet ve kadın sorunlarına ilişkin alanyazında önemli bir bilgi birikimi bulunmakla birlikte, kadın refahını sosyal hizmet perspektifiyle kavramsal, kuramsal, yapısal ve uygulama boyutlarıyla bütüncül biçimde ele alan Türkçe kaynakların sınırlı olduğu görülmektedir. Bu kitap, söz konusu gereksinimden hareketle hazırlanmış; kadın refahını sosyal hizmet perspektifiyle çok yönlü biçimde değerlendirmeyi amaçlamıştır.
Kitap, kadın refahını farklı boyutlarıyla ele alan 20 bölümden oluşmaktadır. Kitapta, kadın refahının kavramsal ve kuramsal temelleri, kadın haklarının tarihsel gelişimi, toplumsal cinsiyet eşitsizliği, kadın yoksulluğu, şiddet, göç, ruh sağlığı, yaşlılık, bağımlılık, afetler ve kadınların yaşamını doğrudan etkileyen çok boyutlu sosyal sorunlar kadın refahı ekseninde ele alınmaktadır. Bunun yanında kadınlara yönelik sosyal politika mekanizmaları, sosyal koruma sistemleri, kurumsal uygulamalar, güçlendirme süreçleri ve kadınların refahını destekleyen sosyal hizmet müdahaleleri farklı boyutlarıyla tartışılmaktadır. Mikro, mezzo ve makro düzey sosyal hizmet uygulamaları; insan hakları, güçlendirme, sosyal adalet ve toplumsal cinsiyet eşitliği perspektifleri doğrultusunda değerlendirilmektedir.
Bu yönüyle kitabın; akademisyenler, araştırmacılar, lisans ve lisansüstü öğrenciler, sosyal hizmet uzmanları, politika yapıcılar ve kadın refahı alanında çalışan tüm meslek elemanları için kuramsal ve uygulamaya dönük bir kaynak oluşturması amaçlanmaktadır. Aynı zamanda kadınların güçlenmesini destekleyen daha kapsayıcı, eşitlikçi ve hak temelli politika ve uygulamalara katkı sunması hedeflenmektedir.
Bu kitabın hazırlanmasında bilgi ve deneyimlerini paylaşarak katkı sunan
tüm bölüm yazarlarına içten teşekkürlerimizi sunarız. Çalışmanın kadın refahı
alanında yürütülecek akademik çalışmalara, politika geliştirme süreçlerine ve
uygulama alanlarına katkı sağlaması en büyük temennimizdir.
Kadınların güçlendiği, eşitsizliklerin azaldığı ve sosyal adaletin sağlandığı
daha kapsayıcı toplumlara katkı sunabilmesi dileğiyle…

İÇİNDEKİLER

BÖLÜM 1 KADIN REFAHINI ANLAMAK: KAVRAMSAL
ÇERÇEVE VE SOSYAL HIZMET PERSPEKTIFI
Selda MEYDAN
Fatih CEBECİ
BÖLÜM 2 KADIN HAKLARININ TARIHSEL GELIŞIMI
Yelda YILMAZ
Emel YURTSEVER
BÖLÜM 3 KADIN REFAHI ALANINDA KULLANILAN KURAMLAR
Merve KAYA BUZKIRAN
Merve KARAMAN
Beyza HATİPOĞLU ERKOÇ
BÖLÜM 4 KADINLARIN YAŞADIĞI SOSYAL SORUNLAR
A. TOPLUMSAL CINSIYET EŞITSIZLIĞI: BARINMA,
EĞITIME ERIŞIM, İSTIHDAM VE BAKIM YÜKÜ
Gizem ÇELİK ÖZKAN
B. KADIN YOKSULLUĞU VE EKONOMIK
EŞITSIZLIK
Gizem Burcu BOLAT
Masoud SHEIKHI
C. BÜTÜNCÜL YAKLAŞIM VE RISK DEĞERLENDIRMESI ÇERÇEVESINDE KADINA YÖNELIK ŞIDDET
Derya BAYRI MENGİLLİ
D. KADIN SUÇLULUĞU VE SOSYAL HIZMET UYGULAMALARI
Görkem KELEBEK-KÜÇÜKARSLAN
Eda ÖNER
BÖLÜM 5 GÖÇ, MÜLTECILIK VE KADIN
Çağla SALDUZ DORUK
Sayra LOTFI
BÖLÜM 6 KADIN RUH SAĞLIĞI PERSPEKTIFINDEN ADÖLESAN GEBELIK VE TIBBI SOSYAL HIZMET: ÇOK BOYUTLU BIR VAKA ANALIZI
Aykut Oğuzcan KILIÇ
Zeynep ŞİMŞEK
BÖLÜM 7 AFETLERDE KADIN OLMAK
Sinem ARSLANKOÇ
Doğaç Niyazi ÖZÜÇELİK
BÖLÜM 8 YAŞLILIK VE KADIN
Gülnihal ALTUN
Melek ZUBAROĞLU YANARDAĞ
BÖLÜM 9 TÜRKIYE’DE KADIN MEVZUATI
Hüsnünur ASLANTÜRK
BÖLÜM 10 KADIN VE BAĞIMLILIK: FEMINIST SOSYAL HIZMET PERSPEKTIFINDEN DEĞERLENDIRME
Osman AKAY
BÖLÜM 11 KADIN REFAHI ALANINDA KURUMSAL YAPILANMA: MERKEZI YÖNETIM, YEREL YÖNETIM VE SIVIL
TOPLUM KURULUŞLARI
Hülya TÜRK
Hatun GÖK
BÖLÜM 12 KADINLARA YÖNELIK SOSYAL HIZMET MÜDAHALELERI
Aylin ARICI
Hatice Selin IRMAK YAŞAR
BÖLÜM 13 TÜRKIYE’DE KADININ KONUMU: GÜNCEL BIR TARTIŞMA
Mira ASSADI
BÖLÜM 14 ULUSLARARASI BAĞLAMDA KADINLARA YÖNELIK SOSYAL HIZMET UYGULAMALARI
Betül ÇOLAK
BÖLÜM 15 KADINLARA YÖNELIK SOSYAL HIZMET UYGULAMALARI: ŞÖNİM ÖRNEĞI
Derya ALAÇAYIR
Nur Banu ŞEN SEVİNÇ
BÖLÜM 16 KADIN REFAHININ YERELLEŞMESI: İSTANBUL BÜYÜKŞEHIR BELEDIYESI’NIN HAK-TEMELLI ‘’İBB KADIN’’ VIZYONU VE POLITIKALARI
Özlem Gonca YALÇINKAYA AKDAĞ
Nazlı Enif YAVUZ DİPŞAR
Kezban ALACÜCÜK
BÖLÜM 17 KADIN DAYANIŞMASINDAN FEMINIST MÜCADELEYE: MOR ÇATI DENEYIMI
Açelya UÇAN
Elif EGE
Gülsun KANAT