Gastarbeiter: Türkiye'den Almanya'ya Göçün 65 Yılı

1961'de Türkiye ile Federal Almanya arasında imzalanan iş gücü anlaşması, başlangıçta ekonomik ihtiyaçlara verilen sınırlı bir cevap olarak görülüyordu. Fakat sonraki altmış beş yıl, bu hareketin yalnızca fabrikalarda çalışan işçilerle açıklanamayacak kadar geniş bir toplumsal dönüşüme yol açtığını gösterdi.
Türkiye'den Almanya'ya yönelen göç; çalışma hayatını, aile yapısını, eğitimi, vatandaşlığı, şehirleri, kültürü, girişimciliği ve kuşakların kendilerini tanımlama biçimlerini değiştirdi. İlk işçilerin deneyimlerinden aile birleşimine, ikinci ve üçüncü kuşakların arayışlarından ekonomik ve toplumsal yükselişe, kültürel görünürlükten günümüzde devam eden yeni göç hareketlerine kadar uzanan süreç, iki ülkenin yakın tarihinin ayrılmaz parçalarından biri hâline geldi.
Bu çalışma, Türkiye'den Almanya'ya göçün 65 yıllık seyrini yalnızca kronolojik olaylarla değil; resmî belgeler, araştırmalar, tarihsel kırılmalar ve insanların hayatlarına yansıyan sonuçlarıyla birlikte ele alıyor. Başarıları kadar karşılaşılan güçlükleri, toplumsal değişimi kadar tartışmaları da görünür kılarak tek yönlü bir anlatının dışına çıkıyor.
Çünkü bugün Almanya'daki Türkiye kökenli varlığı anlamak, yalnızca geçmişte kimlerin yola çıktığını bilmekle mümkün değildir. Asıl mesele, o yolculuğun altmış beş yıl içinde nasıl yeni kuşaklar, yeni hayatlar ve iki ülkeyi birbirine bağlayan kalıcı bir toplumsal gerçeklik ürettiğini görebilmektir.