Diyalogla Mimarlık: Per Se 2015-2025

Genç bir mimarlık pratiği olan Per Se Mimarlık’ın meslekteki ilk on yılını kapsamlı bir içerikle mimarlık kamuoyuyla paylaşmayı amaçlayan Diyalogla Mimarlık: Per Se 2015-2025 kitabı YEM Yayın tarafından yayımlandı.

 Müge Cengizkan ve Ali Cengizkan’ın editörlüğünde, Dilara Sezgin’in tasarımıyla hazırlanan Diyalogla Mimarlık: Per Se 2015-2025, ofisin kuruluşundan bugüne uzanan üretim pratiğini, sadece bitmiş yapılar üzerinden değil, bu yapıları var eden süreçler ve diyalog halinde paylaşılan düşünme biçimleriyle ortaya koyuyor.

 Per Se Mimarlık’ın son on yılda gerçekleştirdiği mimari ve kentsel tasarımlar ile, grubun varoluş ve davranış kalıplarının da Türkiye mimarlığında yeni kapıların açılmasını sağlayacağını ileri süren kitabın editörleri Müge Cengizkan ve Ali Cengizkan şöyle diyor: “Mimarlık pratiğinin ve çevre düzenleme etkinliklerinin toplumdaki yerini yüceltmeyi önemsedikleri besbelli. Çünkü benimsedikleri iletişim yoğunlukları; pratiğin yalnızca projecilikle sınırlanmadığını kanıtlayan girişimci yönleri; gerek olası bireysel işverenleri gerekse kamusal yerel ve merkezi yönetimleri etkilemeye çalışan açık, kolektif ve kapsayıcı, ama bir o kadar da katılımcı ve ısrarcı müzakere yetenekleri bunu gösteriyor. Bu özelliklerin tümü de Per Se’nin mimari tasarımın masada bitmediğini; sonuç ürünle ve hatta sonuç ürünün bu dünyadaki seyahati ve geleceğiyle ilgili olduğunu bildiğini ifade ediyor. Ali Derya Dostoğlu ve Uğur Özer öncülüğünde Per Se Mimarlık’ın ilk on yılda ürettiklerini bu kitapla dile getirebildiysek eğer, onun önümüzdeki on yıllarda üretebilecekleri konusunda beklentimiz yükselmiş demektir.”

 Per Se Mimarlık’ın hikâyesi, kurucuları Ali Derya Dostoğlu ve Uğur Özer’in Galatasaray Lisesi yıllarına dayanan "bir şeyi beraber sahiplenme" refleksine uzanıyor. Latince “kendiliğinden, kendi başına” anlamına gelen “Per Se” ismini alan ofis, bu tanımı gerek ortaklık süreçlerinin gerekse dış referanslara ihtiyaç duymayan, kendi içinde tutarlı mimarlık arayışlarının bir karşılığı olarak benimsiyor.

Per Se Mimarlık’ın kavramsal haritası yayında dört tematik eksen etrafında ele alınıyor: “Tektonik. Yalınkat. Kırsalla Kentselin Sınırında.”, “Yere Bağla(n)mak”, “Kamuya Alan Açmak”, “Çok Aktörlü. İş Birliği. Müzakere.” Kitapta bu on yıllık üretimi tematik bazda ele alan Haluk Uluşan, Melis Cankara, Burcu Göksoy ve Han Tümertekin, yazılarıyla bu genç mimarlık pratiğine derinlik kazandırıyor.

 Kitapta Per Se’nin işlerindeki akıcı kolaylık ve kendinden emin ifadeler kayıt altına alınırken, bu ayrıksı mimarlık pratiğinin ortaya çıkışına yapı ve projelerinin yanı sıra, Şafak Baba Pala’dan Ahmetcan Taşdemir’e, Merve Gedik’ten Ömer Selçuk Baz’a kadar aynı dikkatle önemsenen pek çok işveren ve paydaşla yapılan söyleşiler eşlik ediyor. Bu söyleşiler, yapıların tasarım öncesi, sırası ve sonrasındaki iş birliklerini gün yüzüne çıkararak, yapılı çevreyi bir “çoklu özne olarak sahiplenme” biçimini belgeliyor.

İstanbul ve Bursa’nın hızıyla Çanakkale’nin kırsal gerçekliği arasında mekik dokuyan Per Se Mimarlık için bu kitap yalnızca bir varış noktası olmakla kalmıyor, yeni bir başlangıcı temsil ediyor. Onuncu yıllarını bir eşik olarak gören ekip, bu yayınla hem geride bıraktıkları on yılı dürüstçe tartışmaya açıyor hem de önümüzdeki döneme dair esnek pratiğin sınırlarını araştırma iradesini ortaya koyuyor. Diyalogla Mimarlık: Per Se 2015-2025, mimari tasarımın sadece bir sonuç ürün olmadığını, aksine sürekli bir oluş hali ve toplumsal bir müzakere alanı olduğunu kanıtlayan bir kitap niteliğinde.