Beden Eğitimi ve Sporun Sosyolojik Boyutları

Sosyoloji biliminin bir alt dalı olan Spor Sosyolojisi, 20. yüzyılda gelişmeye başlamıştır. Spor olgusunun tüm dünyada kurumsallaşma ve örgütlenme bakımından yaygınlaşmaya başlaması, bu gelişmeyi etkileyen etkenlerin başında gelmektedir.

Sosyal bir olgu olan sporun, sosyoloji biliminin yöntem, teknik, kuram ve kurallarına göre incenlenmesi anlamına gelen Spor Sosyolojisi, spor ortamlarının içinde yer alan spor insanlarının düşünce, duygu ve davranışlarını incelemeyi amaç edinmiştir. Bu nedenle spor insanlarının, temel sosyoloji bilgilere sahip olmaları onların hem kendilerini hem de içinde bulundukları spor ortamlarını daha doğru şekilde anlamalarına yardımcı olacaktır. Bu bağlamda, sosyolojik bir eğitim ve öğretimin spor insanları için ne kadar gerekli ve değerli olduğu ortaya çıkmaktadır.

Tüm bu gerçeklere rağmen Spor Sosyolojisi, özellikle ülkemizde yeterince değer bulmamaktadır. Spor Bilimleri Fakülteleri için seçmeli derslerden biri olan Spor Sosyolojisi, çoğu okulda ya okutulmamakta ya da yüzeysel olarak okutulmaktadır. Federasyonların kurs ve seminerlerinde de böyle bir ders neredeyse hiç gösterilmektedir. Oysaki sosyolojik bilgilerin spor ortamlarına aktarılması, ülke sporunun gelişimi açısından son derece gereklidir.

Dolayısıyla bu kitabı, lisans ve yüksek lisansını sosyoloji bölümünde yapmış, sporda psikososyal alanlarda doktora öğrenimi görmüş ve uygulama anlamında Mental Antrenör olarak 25 yıldır çalışmalar yapan bir akademisyen olarak yazdım. Temel bir kaynak özelliği taşıyan bu kitabın genişletilmiş ikinci baskısının, spor ile ilgili okullar başta olmak üzere spor kültürümüzde yer alan herkes için aydınlatıcı olacağını düşünüyorum.

İÇİNDEKİLER

BÖLÜM 1SOSYOLOJIYE GIRIŞ

A – SOSYOLOJİ İLE İLGİLİ GENEL BİLGİLER

1. Sosyolojinin Tanımı

2. Sosyolojinin Konusu

3. Sosyolojinin Gelişimi

4. Türkiye’de Sosyolojinin Gelişimi

5. Sosyolojinin Amaçları

6. Sosyolojinin Özellikleri

7. Sosyolojinin Araştırma Yöntemleri

8. Sosyolojinin Bazı Akımları

9. Bazı Yerli Sosyologlar ve Eserleri

10. Bazı Yabancı Sosyologlar ve Eserleri

B – SOSYOLOJİNİN ALT DALLARI

1. Ekonomi Sosyolojisi:

2. Kent Sosyolojisi:

3. Sanayi Sosyolojisi:

4. Bilgi Sosyolojisi:

5. Din Sosyolojisi:

6. Hukuk Sosyolojisi:  

7. Köy Sosyolojisi:

8. Siyaset Sosyolojisi: 

9. Eğitim Sosyolojisi: 

10. Edebiyat Sosyolojisi: 

11. Sağlık Sosyolojisi: 

12. Askeri Sosyoloji: 

13. Tarih Sosyolojisi: 

14. İletişim Sosyolojisi: 

C – SOSYOLOJİ İLE DOĞRUDAN BAĞLANTILI BAZI DİSİPLİNLER

1. Sosyoloji ve Felsefe

2. Sosyoloji ve Psikiyatri

3. Sosyoloji ve Psikoloji

4. Sosyoloji ve Antropoloji

5. Sosyoloji ve Coğrafya

6. Sosyoloji ve Matematik

7. Sosyoloji ve Fizik

D – SOSYOLOJİNİN BAZI TERİMLERİ

E – SOSYOLOJİ İLE İLGİLİ METİN ÇÖZÜMLEMELERİ

Okuma Parçası – 1 R. M. Maciver – Charles H. Page

Sosyoloji Hakkında Birkaç Söz

Okuma Parçası – 2 Macit Gökberk

Değişen Dünya, Değişen Dil

Okuma Parçası – 3 Hilmi Ziya Ülken

Yaşama Ve Bilme

Okuma Parçası – 4 Şerif Mardin

İdeoloji

Okuma Parçası – 5 Bertrand Russell

Toplum İçinde Özgürlük

BÖLÜM 2 BEDEN EĞITIMI VE SPOR SOSYOLOJISI

A – SPOR İLE İLGİLİ GENEL BİLGİLER

1. Sporun Tanımı

2. Sporun Amaçları

3. Beden Eğitimi ile Sporun Farkı

B – SPOR SOSYOLOJİSİ İLE İLGİLİ GENEL BİLGİLER

1. Spor Sosyolojisinin Tanımı

2. Spor Sosyologunun Tanımı ve İşlevleri

3. Spor Sosyolojisinin Konuları

4. Spor Sosyolojisinin Kapsamı

5. Spor Sosyolojisinin Gelişimi

6. Türkiye’de Spor Sosyolojisinin Gelişimi

7. Spor Sosyolojisinin Araştırma Yöntemleri

C – BEDEN EĞİTİMİ VE SPORUN SOSYOLOJİK BOYUTLARI

1. Kültür ve Spor

2. Türkiye’de Spor Kültürü

3. Toplum ve Spor

4. Çocuk ve Spor

5. Gençlik ve Spor                                                                             

6. Kadın ve Spor

7. Edebiyat ve Spor

8. İletişim ve Spor

9. Medya ve Spor

10. Ekonomi ve Spor

11. Turizm ve Spor

12. Şiddet ve Spor

13. Eğitim ve Spor

14. Sponsorluk ve Spor

15. Ahlak ve Spor

16. Din ve Spor 

17. Yöneticilik ve Spor

18. Hukuk ve Spor 

19. Zihniyet ve Spor

20. Müzecilik ve Spor

21. Dijitalleşme ve Spor

22. Sağlık ve Spor

23. Siyaset ve Spor

24. Engelliler ve Spor

25. Boş Zamanlar ve Spor                                                          

26. Profesyonellik ve Spor

27. Yabancılaşma ve Spor

28. Atatürk ve Spor

D – SPOR SOSYOLOJİ İLE İLGİLİ METİN ÇÖZÜMLEMELERİ

Okuma Parçası – 1 Ersin Afacan

Sporun Ertelenmesinin Mental Açıdan Değerlendirilmesi

Okuma Parçası – 2 Graham Scambler

Sporda Sosyolojik Bakışlar

Okuma Parçası – 3 Joseph Maguire

Spor Sosyolojisi

Okuma Parçası – 4 Robyn L. Jones

Spor Antrenörlüğünün Sosyolojisi

Okuma Parçası – 5 Anthony Laker

Beden Eğitimi Ve Sporun Sosyolojisi

Okuma Parçası – 6 Meltem Işık Afacan

Engellilik Ve Spor Sosyolojisi

Kaynaklar

Sosyoloji ile İlgili Kaynaklar

Beden Eğitimi ve Sporun Sosyolojisi İle İlgili Kaynaklar